Việt Nam nói về việc đưa biển Đông ra ASEAN và Liên Hợp quốc

Có 5 vấn đề liên quan đến biển Đông được các nước khu vực và quốc tế quan tâm. Trong năm Việt Nam làm Chủ tịch ASEAN và thành viên không thường trực Hội đồng bảo an Liên Hợp quốc, nếu có vấn đề gì liên quan đến 5 nội dung này sẽ được phản ánh trên bàn hội nghị của Liên Hợp quốc và ASEAN.

Cuộc họp báo quốc tế sáng 18/11 về năm Chủ tịch ASEAN của Việt Nam. (Ảnh: Thu Loan)

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng, Tổng thư ký Ủy ban quốc gia ASEAN cho biết như vậy trong cuộc họp báo quốc tế sáng nay tại Hà Nội về năm chủ tịch ASEAN của Việt Nam.

Trả lời câu hỏi của phóng viên rằng Việt Nam sẽ thúc đẩy tiến trình đàm phán Bộ quy tắc ứng xử trên biển Đông (COC) như thế nào trong năm 2020, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cho biết, đàm phán COC được bắt đầu từ tháng 3/2018, đến nay đã hoàn tất vòng rà soát thứ nhất (first reading).

Tại Đà Lạt vừa rồi, nhóm công tác và các quan chức cấp cao của Asean và Trung Quốc về COC đạt được kết quả tốt để bước vào vòng đàm phán thứ 2. COC đang là chương trình nghị sự ưu tiên của Asean và Trung Quốc. Cả hai bên đều muốn đẩy nhanh nhất có thể. Nhưng những ưu tiên, lợi ích của các khác biệt, nên còn phức tạp, cần thêm thời gian để thương lượng, Thứ trưởng cho biết.

“Chúng tôi nhận thức được tầm quan trọng của văn bản này. Với tư cách chủ tịch, Việt Nam sẽ nỗ lực đẩy nhanh tiến trình đàm phán hiệu quả hơn, đạt được chất lượng cao hơn”, Thứ trưởng Dũng nói.

Về câu hỏi Việt Nam có kế hoạch đưa vấn đề biển Đông ra Liên Hợp quốc và ASEAN như thế nào, ông Dũng cho biết có 5 nội dung liên quan đến biển Đông được các nước khu vực và quốc tế quan tâm, gồm: Hoà bình ổn định; tự do và an toàn hàng hải hàng không; tuân thủ pháp luật, Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC); xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử trên biển Đông (COC); tình hình trên thực địa; và tình hình hoạt động của ngư dân (đánh cá, bảo hộ).

“Trong thời gian tới nếu có vấn đề gì liên quan đến 5 nội dung này sẽ được phản ánh trên bàn hội nghị của Hội đồng bảo an Liên Hợp quốc và Asean”, Thứ trưởng nói.

Nói về những thách thức khi cùng lúc đảm nhận hai vị trí này cũng lúc, Thứ trưởng Dũng nói rằng Asean và Liên Hợp quốc là 2 tổ chức đa phương khác nhau. Asean là tổ chức của khu vực, còn Liên Hợp quốc mang tính toàn cầu. Việc Việt Nam đảm nhiệm cùng lúc 2 vị trí Ủy viên không thường trực của Hội đồng bảo an LHQ và Chủ tịch Asean sẽ vất vả hơn, nhưng hai vị trí này mang tính bổ trợ cho nhau. Việt Nam coi đây là cơ hội đáng quý, giúp vai trò, vị thế và tiếng nói của Việt Nam có trọng lượng hơn, được nhiều nước quan tâm hơn.
Tuy nhiên, Việt Nam cũng phải quan tâm đến những lợi ích và lập trường đa dạng hơn, phải bảo vệ lợi ích của Asean. Việt Nam chắc chắn phải phối hợp nhiều với các nước thành viên Asean và Liên Hợp quốc để bảo đảm sự cân bằng, quan tâm thích đáng của các bên, phù hợp với xu hướng trên của thế giới, Thứ trưởng Dũng nói.

Chủ đề của năm ASEAN 2020 được Việt Nam lựa chọn là “Gắn kết và Chủ động thích ứng”. Trong năm tới, Việt Nam sẽ tổ chức 300 hội nghị khác nhau, quan trọng nhất là hội nghị cấp cao vào tháng 4 và tháng 11.